Page 110 - Demo
P. 110


                                    Harta e formimit t%u00eb 5Mbret%u00ebris%u00eb s%u00eb Italis%u00ebSi kryeminist%u00ebr, Kavuri punoi p%u00ebr ngritjen e ekonomis%u00eb s%u00eb mbret%u00ebris%u00eb dhe zgjeroi ushtrin%u00eb e saj. Ai nd%u00ebrtoi hekurudha, p%u00ebrmir%u00ebsoi bujq%u00ebsin%u00eb dhe zhvilloi industrin%u00eb. Kjo politik%u00eb i dha Mbret%u00ebris%u00eb s%u00eb Piemontit nj%u00eb baz%u00eb t%u00eb fuqishme ekonomike, t%u00eb nevojshme p%u00ebr udh%u00ebheqjen e l%u00ebvizjes p%u00ebr bashkim. Nj%u00eb hap tjet%u00ebr q%u00eb ai nd%u00ebrmori ishte lidhja e aleancave me vendet e tjera: Britanin%u00eb e Madhe dhe Franc%u00ebn.N%u00eb vitin 1858, Kavuri n%u00ebnshkroi nj%u00eb traktat t%u00eb fsheht%u00eb me Napoleonin III t%u00eb Franc%u00ebs, sipas t%u00eb cilit, n%u00eb qoft%u00eb se Austria k%u00ebrc%u00ebnonte Piemontin, Franca do ta p%u00ebrkrahte k%u00ebt%u00eb t%u00eb fundit n%u00eb luft%u00ebn p%u00ebr %u00e7lirim. N%u00eb shk%u00ebmbim t%u00eb k%u00ebsaj ndihme, Mbret%u00ebria e Sardenj%u00ebs do t%u2019i jepte Franc%u00ebs dy territore t%u00eb vogla kufitare, Nic%u00ebn dhe Savoj%u00ebn.Etapa e dyt%u00eb dhe e tret%u00eb e bashkimit t%u00eb Italis%u00ebLufta e Dyt%u00eb p%u00ebr pavar%u00ebsi filloi m%u00eb 26 prill 1859, me fillimin e Luft%u00ebs AustroPiemonteze. Fati i luft%u00ebs u zgjidh brenda pak muajsh n%u00eb t%u00eb mir%u00eb t%u00eb aleat%u00ebve frankopiemontez%u00eb. Me Franc%u00ebn si aleate, Mbret%u00ebria e Sardenj%u00ebs e shtriu pushtetin e saj mbi Lombardi, e m%u00eb pas mbi qytetet e Parm%u00ebs, Modenas dhe krahinat e Toskan%u00ebs dhe Romanj%u00ebs. Nd%u00ebrsa veriu i Italis%u00eb po p%u00ebrparonte n%u00eb procesin e bashkimit, nj%u00eb l%u00ebvizje e re kishte filluar t%u00eb zhvillohej n%u00eb Jug. N%u00eb pranver%u00ebn e vitit 1860, rreth nj%u00eb mij%u00eb patriot%u00eb italian%u00eb nd%u00ebrmor%u00ebn at%u00eb q%u00eb njihet si %u201cEkspedita e t%u00eb Nj%u00ebmij%u00ebve%u201d. Vullnetar%u00ebt lundruan me anije nga Gjenova dhe zbarkuan n%u00eb ishullin e Sicilis%u00eb, m%u00eb 11 maj 1860. Kjo ushtri vullnetare ishte e vendosur t%u00eb %u00e7lironte Mbret%u00ebrin%u00eb e dy Sicilive nga mbreti spanjoll. Komandanti i t%u00eb %u201cNj%u00ebmij%u00eb K%u00ebmish%u00ebkuqve%u201d, si%u00e7 u thirr%u00ebn p%u00ebr shkak t%u00eb veshjes s%u00eb tyre t%u00eb dallueshme, ishte Xhuzepe Garibaldi, (Giuseppe Garibaldi, 1807-1882), i cili kishte luftuar n%u00eb revolucionin e vitit 1848. Patriotizmi i Garibaldit dhe dashuria e tij p%u00ebr lirin%u00eb e b%u00ebn%u00eb at%u00eb nj%u00eb hero t%u00eb t%u00eb gjith%u00eb Italis%u00eb. Mij%u00ebra patriot%u00eb sicilian%u00eb, nd%u00ebr t%u00eb cil%u00ebt edhe mjaft arb%u00ebresh%u00eb, u bashkuan n%u00eb vitin 1860 me Garibaldin. Brenda dy muajve, trupat e tij %u00e7liruan ishullin e Sicilis%u00eb dhe kaluan ngushtic%u00ebn e Mesin%u00ebs drejt Gadishullit Italian. Forcat e Garibaldit m%u00eb pas marshuan drejt Napolit, nd%u00ebrsa mbreti Burbon u largua. N%u00eb shtator t%u00eb vitit 1860, mori fund edhe Mbret%u00ebria e dy Sicilive.Territoret e z%u00ebna nga forcat patriotikeiu bashkuan me d%u00ebshir%u00eb Mbret%u00ebris%u00eb s%u00eb Piemontit. N%u00eb fillim t%u00eb n%u00ebntorit 1860, krahinat papale t%u00eb Umbrias dhe Markeve votuan p%u00ebr bashkimin me Mbret%u00ebrin%u00eb e Deti AdriatikBetejaEkspedita e ushtris%u00eb piemontezeEkspedita e t%u00eb Nj%u00ebmij%u00ebveShteti i Kish%u00ebs n%u00eb fund t%u00eb vitit 1860Aneksimet n%u00eb tetor-n%u00ebntor 1860Mbret%u00ebria e Sardenj%u00ebsTerritore t%u00eb kaluara n%u00ebn Mbret%u00ebrin%u00eb e Sardenj%u00ebs, korrik 1859Aneksimet n%u00eb mars 1860Territore t%u00eb kaluara n%u00ebn Franc%u00ebn, mars 1860Grandukato i Toskan%u00ebsVenetoPERANDORIA E AUSTRIS%u00cbZvicraFrancaDeti JonDeti TirrenKorsika TalamoneKapreraPeskaraAnkona San MarinoKastelfidardo TevereArnoKuartoXhenovaTorinoMbret%u00ebria e dy SiciliveNapoliTeanoSulmonaRomaGaetaBolonjaVeneciaDUKATI I PARM%u00cbSDUKATI I MODEN%u00cbSShteti i Kish%u00ebsVoltrunoMbret%u00ebria e Sardenj%u00ebsMbret%u00ebria e Sardenj%u00ebsLombardiaMilanoNicaPoMesinaSalemi Marsala108
                                
   104   105   106   107   108   109   110   111   112   113   114